उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो - नवरात्रीची संपूर्ण आरती आणि भावार्थ | Udo Bola Udo Aarti lyrics | Ashwin Shuddha pakshi Aarati lyrics

[▶️ माझे पठण ऐकण्यासाठी हा व्हिडिओ पहा] 👆 YouTube वर पूर्ण व्हिडिओ पाहा

योग्य उच्चार आणि पद्धत शिका

आरती

अश्विन शुद्धपक्षी अंबा बैसली सिंहासनी हो
प्रतिपदेपासून घटस्थापना ती करुनी हो
मूलमंत्र - जप करुनी भोवत रक्षक ठेवुनी हो
ब्रह्म विष्णू रुद्र आईचे पूजन करिती हो || १ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

द्वितीयेचे दिवशी मिळती चौषष्ठ योगिनी हो
सकळामध्ये श्रेष्ठ परशुरामाची जननी हो
कस्तुरी मळवट भांगी शेंदूर भरुनी हो
उदो:कार गर्जती सकळ चामुंडा मिळूनी हो || २ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

तृतीयेचे दिवशी अंबे शृंगार मांडीला हो
मळवट पातळ चोळी कंठी हार मुक्ताफळा हो
कणकेचे पदके कासे पितांबर पिवळा हो
अष्टभुजा मिरविसी अंबे सुंदर दिसे लीला हो || ३ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

चतुर्थीचे दिवशी विश्व व्यापक जननी हो
उपासका पाहसी माते प्रसन्न अंत:करणी हो
पूर्णकृपे जगन्माते पाहसी मनमोहनी हो
भक्तांच्या माउली सूर ते येती लोटांगणी हो || ४ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

पंचमीचे दिवशी व्रत ते उपांग ललिता हो
अर्ध पाद्य​ पूजेने तुजला भवानी स्तवती हो
रात्रीचे समयी करती जागरण हरीकथा हो
आनंदे प्रेम ते आले सद् भावे ते ऋता हो || ५ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

षष्ठीचे दिवशी भक्ता आनंद वर्तला हो
घेउनि दिवट्या हाती हर्षे गोंधळ घातला हो
कवडी एक अर्पिता देशी हार मुक्ताफळा हो
जोगवा मागता प्रसन्न झाली भक्त कुळा हो || ६ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

सप्तमीचे दिवशी सप्तशृंग गडावरी हो
तेथे तु नांदशी भोवती पुष्पे नानापरी हो
जाईजुई शेवंती पूजा रेखियली बरवी हो
भक्त संकटी पडता झेलुन घेशी वरचेवरी हो || ७ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

अष्टमीचे दिवशी अंबा अष्टभुजा नारायणी हो
सह्याद्री पर्वती पाहिली उभी जगद्जननी हो
मन माझे मोहिले शरण आलो तुज लागुनी हो
स्तनपान देउनि सुखी केले अंत:करणी हो || ८ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

नवमीचे दिवशी नव दिवसांचे पारणे हो
सप्तशती जप होम हवने सद्भक्ती करुनी हो
षडरस अन्ने नेवैद्याशी अर्पियली भोजनी हो
आचार्य ब्राह्मणा तृप्तता केले कृपे करुनी हो || ९ ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

दशमीचे दिवशी अंबा निघे सिमोल्लंघनी हो
सिंहारूढ करि सबल शश्त्रे ती घेउनी हो
शुंभनीशुंभादीक राक्षसा किती मारसी राणी हो
विप्रा रामदासा आश्रय दिधला तो चरणी हो || १० ||

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो
उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो || धृ ||

> श्री तुळजाभवानी च्या इतर आरत्या

> श्री तुळजाभवानी च्या इतर आरत्या

उदे ग अंबे उदे!

महाराष्ट्रात नवरात्र सुरू झाले की एकच जयघोष कानी पडतो - "आई राजा उदे उदे!" किंवा "उदे ग अंबे उदे!". हा केवळ आवाज नाही, तर ती एक ऊर्जा आहे. याच ऊर्जेचे वर्णन करणारी सर्वात प्रसिद्ध आरती म्हणजे "उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो".

समर्थ रामदास स्वामींनी (विप्र रामदासा) रचलेली ही आरती म्हणजे नवरात्रीच्या पहिल्या दिवसापासून ते दसऱ्यापर्यंतचा (दशमी) असा दहा दिवसांचा भक्तिमय प्रवास आहे. या आरतीमध्ये केवळ देवीची स्तुती नाही, तर महाराष्ट्रातील कुलचार, गोंधळ, जोगवा आणि शक्तीचा जागर आहे.

> इतर देवी - देवतांच्या व संतांच्या आरत्या

आरती चा अर्थ

आरती आणि भावार्थ (Stanza by Stanza Meaning)

धृवपद: विजयाची गर्जना

उदो बोला उदो अंबा बाई माउलीचा हो । उदोकार गर्जती काय महिमा वर्णू तिचा हो ।। धृ ।।

भावार्थ: देवीच्या नावाने 'उदो उदो' बोला! 'उदो' या शब्दाचा अर्थ आहे 'उदय' किंवा 'विजय'. आई जगदंबेचा जयजयकार करा. तिचा महिमा इतका अफाट आहे की तो शब्दांत वर्णन करणे कठीण आहे.

पहिले कडवे: घटस्थापना (पहिला दिवस)

अश्विन शुद्धपक्षी अंबा बैसली सिंहासनी हो । प्रतिपदेपासून घटस्थापना ती करुनी हो । मूलमंत्र - जप करुनी भोवत रक्षक ठेवुनी हो । ब्रह्म विष्णू रुद्र आईचे पूजन करिती हो || १ ||

भावार्थ: अश्विन महिन्यातील शुद्ध पक्षात (नवरात्रीत) देवी सिंहासनावर विराजमान झाली आहे. पहिल्या दिवशी (प्रतिपदेला) 'घटस्थापना' केली जाते. देवीच्या मूळ मंत्राचा जप करून, सभोवताली रक्षक देवतांचे आवाहन केले जाते. खुद्द ब्रह्मा, विष्णू आणि महेश (रुद्र) आईचे पूजन करत आहेत.

दुसरे कडवे: योगिनी आणि शेंदूर (दुसरा दिवस)

द्वितीयेचे दिवशी मिळती चौषष्ठ योगिनी हो । सकळामध्ये श्रेष्ठ परशुरामाची जननी हो । कस्तुरी मळवट भांगी शेंदूर भरुनी हो । उदो:कार गर्जती सकळ चामुंडा मिळूनी हो || २ ||

भावार्थ: दुसऱ्या दिवशी ६४ योगिनी (शक्तीची रूपे) एकत्र येतात. येथे देवीचा उल्लेख 'परशुरामाची जननी' (रेणुका माता) असा केला आहे, जी शक्तीपीठांपैकी एक आहे. कपाळावर कस्तुरीचा मळवट आणि भांगात शेंदूर भरलेल्या रौद्र व सुंदर रूपात चामुंडा देवीचा जयघोष होत आहे.

तिसरे कडवे: शृंगार आणि अष्टभुजा (तिसरा दिवस)

तृतीयेचे दिवशी अंबे शृंगार मांडीला हो । मळवट पातळ चोळी कंठी हार मुक्ताफळा हो । कणकेचे पदके कासे पितांबर पिवळा हो । अष्टभुजा मिरविसी अंबे सुंदर दिसे लीला हो || ३ ||

भावार्थ: तिसऱ्या दिवशी देवीचा विशेष शृंगार केला आहे. गळ्यात मोत्यांचा हार (मुक्ताफळ), कंबरेला पितांबर आणि सोन्याची (कणकेचे) पदके शोभून दिसत आहेत. आठ हात असलेली 'अष्टभुजा' देवी अत्यंत मनमोहक दिसत आहे.

चौथे कडवे: विश्वव्यापक आई (चौथा दिवस)

चतुर्थीचे दिवशी विश्व व्यापक जननी हो । उपासका पाहसी माते प्रसन्न अंत:करणी हो । पूर्णकृपे जगन्माते पाहसी मनमोहनी हो । भक्तांच्या माउली सूर ते येती लोटांगणी हो || ४ ||

भावार्थ: चतुर्थीच्या दिवशी देवीचे 'विश्वव्यापक' रूप दिसते. ती आपल्या भक्तांकडे (उपासकांकडे) अतिशय प्रसन्न मनाने पाहते. तिची कृपादृष्टी भक्तांवर पडताच देव (सूर) सुद्धा तिला लोटांगण घालतात.

पाचवे कडवे: उपांग ललिता (पाचवा दिवस)

पंचमीचे दिवशी व्रत ते उपांग ललिता हो । अर्ध पाद्य​ पूजेने तुजला भवानी स्तवती हो । रात्रीचे समयी करती जागरण हरीकथा हो । आनंदे प्रेम ते आले सद् भावे ते ऋता हो || ५ ||

भावार्थ: नवरात्रीच्या पाचव्या दिवशी 'ललिता पंचमी' असते. या दिवशी 'उपांग ललिता' व्रत केले जाते. भक्त रात्री जागरण करून हरिकथा आणि भजन करतात. भक्तीभावाने देवीचे पूजन केले जाते.

सहावे कडवे: गोंधळ आणि जोगवा (सहावा दिवस)

षष्ठीचे दिवशी भक्ता आनंद वर्तला हो । घेउनि दिवट्या हाती हर्षे गोंधळ घातला हो । कवडी एक अर्पिता देशी हार मुक्ताफळा हो । जोगवा मागता प्रसन्न झाली भक्त कुळा हो || ६ ||

महत्त्वाचे: हे कडवे महाराष्ट्राच्या संस्कृतीचे प्रतीक आहे. भावार्थ: सहाव्या दिवशी भक्त हातात दिवट्या घेऊन 'गोंधळ' घालतात. देवी इतकी उदार आहे की, तिला भक्ताने एक साधी 'कवडी' अर्पण केली, तरी ती बदल्यात त्याला 'मोत्याचा हार' (मुक्ताफळ) देते (म्हणजेच भरभरून आशीर्वाद देते). जेव्हा भक्त 'जोगवा' (भिक्षा/मागणं) मागतो, तेव्हा ती संपूर्ण कुळावर प्रसन्न होते.

सातवे कडवे: सप्तशृंगी गड (सातवा दिवस)

सप्तमीचे दिवशी सप्तशृंग गडावरी हो । तेथे तु नांदशी भोवती पुष्पे नानापरी हो । जाईजुई शेवंती पूजा रेखियली बरवी हो । भक्त संकटी पडता झेलुन घेशी वरचेवरी हो || ७ ||

भावार्थ: सप्तमीला नाशिक जवळील 'सप्तशृंगी गडावर' देवीचे रूप पाहायला मिळते. जाई-जुई आणि शेवंतीच्या फुलांनी तिची पूजा बांधली आहे. जर भक्त संकटात पडला, तर ही आई त्याला वरच्या वर झेलते (संकटातून वाचवते).

आठवे कडवे: वात्सल्य रूप (आठवा दिवस)

अष्टमीचे दिवशी अंबा अष्टभुजा नारायणी हो । सह्याद्री पर्वती पाहिली उभी जगद्जननी हो । मन माझे मोहिले शरण आलो तुज लागुनी हो । स्तनपान देउनि सुखी केले अंत:करणी हो || ८ ||

भावार्थ: अष्टमीला देवीचे अष्टभुजा नारायणी रूप सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये दिसते. हे रूप पाहून भक्ताचे मन मोहून जाते. जशी आई बाळाला दूध पाजते, तसे देवी भक्ताला वात्सल्य देऊन (स्तनपान देउनि) अंतःकरणातून सुखी करते.

नववे कडवे: होम-हवन आणि महानैवेद्य (नववा दिवस)

नवमीचे दिवशी नव दिवसांचे पारणे हो । सप्तशती जप होम हवने सद्भक्ती करुनी हो । षडरस अन्ने नेवैद्याशी अर्पियली भोजनी हो । आचार्य ब्राह्मणा तृप्तता केले कृपे करुनी हो || ९ ||

भावार्थ: नवमीच्या दिवशी नवरात्रीची सांगता (पारणे) होते. सप्तशती पाठाचा जप आणि होम-हवन केले जाते. 'षडरस' (सहा चवींचे) पक्वान्न देवीला नैवेद्य म्हणून अर्पण केले जातात आणि ब्राह्मणांना भोजन देऊन तृप्त केले जाते.

दहावे कडवे: दसरा आणि सिमोल्लंघन (दहावा दिवस)

दशमीचे दिवशी अंबा निघे सिमोल्लंघनी हो । सिंहारूढ करि सबल शश्त्रे ती घेउनी हो । शुंभनीशुंभादीक राक्षसा किती मारसी राणी हो । विप्रा रामदासा आश्रय दिधला तो चरणी हो || १० ||

भावार्थ: विजयादशमीच्या (दसऱ्याच्या) दिवशी देवी 'सिमोल्लंघन' (गावची सीमा ओलांडणे) करण्यासाठी निघते. ती सिंहावर आरूढ असून तिच्या हातात शस्त्रे आहेत. शुंभ आणि निशुंभ यांसारख्या राक्षसांचा तिने वध केला आहे. शेवटी, या आरतीचे रचनाकार 'विप्र रामदास' (समर्थ रामदास स्वामी) म्हणतात की, हे माते, मला तुझ्या चरणाशी कायमचा आश्रय दे.

> इतर देवी - देवतांच्या व संतांच्या आरत्या